Aidat nasıl hesaplanır? Üç yöntem, tek örnek

Aidatı hesaplamanın üç yaygın yolu vardır: eşit, metrekareye göre ve arsa payına göre. Farkı görmenin en kolay yolu aynı gideri üç yöntemle de bölmektir. Örnek binamızda 8 daire var: dört tanesi 100 m², ikisi 120 m², ikisi 150 m². Aylık toplam gider 48.000 TL.

Yöntem 1: Eşit dağıtım

48.000 ÷ 8 = 6.000 TL. Her daire aynı tutarı öder. Hesabı en kolay olandır ama küçük daire sahipleri büyük dairenin giderini sübvanse ettiklerini düşünebilir.

Yöntem 2: Metrekareye göre

Toplam alan 4×100 + 2×120 + 2×150 = 940 m². Metrekare başına 48.000 ÷ 940 ≈ 51,06 TL düşer.

Basit yuvarlamada toplam 47.999,98 TL çıkar; 2 kuruşluk fark, küsuratı en büyük olan dairelere birer kuruş eklenerek kapatılmıştır. Bu yöntemin adı "en büyük kalan"dır.

Yöntem 3: Arsa payına göre

Tapuda arsa payları 100 m² daireler için 9/80, 120 m² için 10/80, 150 m² için 12/80 olsun (toplam 80/80). Bir pay 48.000 ÷ 80 = 600 TL eder.

• 100 m² daire: 9 × 600 = 5.400 TL
• 120 m² daire: 10 × 600 = 6.000 TL
• 150 m² daire: 12 × 600 = 7.200 TL

Hangi gider hangi yöntemle?

Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 20. maddesine göre, kat malikleri aralarında başka türlü anlaşmadıkça kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderlerine ve yönetim giderlerine eşit olarak; sigorta primleri ile ana gayrimenkulün bakım, koruma, onarım giderlerine ve ortak tesislerin işletme giderlerine arsa payı oranında katılır. Uygulamada birçok bina yönetim planı ya da genel kurul kararıyla farklı bir yöntem seçer; geçerli olan sizin binanızın yönetim planı ve kararlarıdır.

Sbysis'te borçlandırma tanımı "bölüm başı eşit", "m² başı birim fiyat" ve "toplam tutarı dağıt" seçenekleriyle kurulur; dağıtımda kuruş farkı her zaman en büyük kalan yöntemiyle kapatılır.