Demirbaş gideri nedir, kim öder?
Asansör motoru, hidrofor, kamera sistemi gibi kalıcı alımlarda toplanan demirbaş payı; aidattan ayrı tutulması ve malik ile kiracı ayrımı.
Demirbaş gideri, binaya kalıcı olarak eklenen ya da yenilenen ekipman için yapılan harcamadır: yeni asansör motoru, hidrofor pompası, jeneratör, kamera sistemi, otopark bariyeri. Günlük işletme giderinden farklı olarak binanın değerini artırır ve yıllarca kullanılır.
Aidattan neden ayrı tutulmalı?
Asansör motoru 180.000 TL tutuyorsa ve bu tutar aylık aidatın içine gömülürse, o ayın aidatı birden üç katına çıkar ve sakinler bunu aidat artışı sanır. Ayrı bir borç türü olarak yazıldığında ekstrede "Demirbaş - asansör motoru" satırı görünür ve sakin ne için ödediğini bilir.
Toplama yöntemleri
- Tek seferde: Gider oluştuğunda toplu fatura paylaştırmayla tüm bölümlere bölünür.
- Taksitle: Genel kurul kararıyla 6 ay boyunca aylık demirbaş payı yazılır.
- Önceden biriktirme: Yaklaşan büyük bakım için her ay küçük bir demirbaş fonu toplanır.
Kim öder?
Uygulamada demirbaş giderini ev sahibi öder, çünkü yatırım mülkün değerine eklenir. Kiracı oturan dairede bu borcun malike yazılması gerekir. Borç kiracıya yazılırsa kiracı ödemeyi reddeder, borç açık kalır ve gecikme cezası işlemeye başlar.
Demirbaşın kaydı
Alınan ekipman demirbaş listesine de girilmelidir: konum, marka, bakım firması, garanti bitişi ve bakım periyodu. Bir sonraki bakımın ne zaman yapılacağı buradan takip edilir.
Satış ve devir
Demirbaş payı taksitle toplanırken daire satılırsa kalan taksitlerin kime ait olduğu sık tartışılır. Taksitler dönem dönem yazıldığı için satıştan önce yazılmış olanlar eski malikte, sonrakiler yeni malikte kalır. Tapu öncesinde alıcıya kalan taksit planını göstermek anlaşmazlığı baştan önler.